19 Σεπτεμβριου 2017

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ:12:23:24 GMT +2

Διαφήμιση
ΒΡΙΣΚΕΣΤΕ: ΣΤΗΛΕΣ

ΣΤΗΛΕΣ

Βιβλία δίπλα από το αναγνωστικό

E-mail Εκτύπωση

school 2Έξι ξεχωριστές αναγνωστικές προτάσεις για τα πρωτάκια που ανυπομονούν, που ανησυχούν, που δεν ξέρουν πού να βάλουν τόνο, που μένουν στον προσφυγικό καταυλισμό, που ετοιμάζονται για την πρώτη τους φορά στα θρανία. 

Επιλογή: Ελένη Κορόβηλα

Ποίηση δίχως ποιητές, ποιητές δίχως ποίηση

E-mail Εκτύπωση

altΤου Γιάννη Λειβαδά

«Χαμένος μέσα σ' αυτό που απουσιάζει,
αυτή είναι η άπταιστη κουβέντα.
Όχι δα· απών μέσα στης άγνοιας την τάξη.
Μεσολάβηση τελεολογίας που σαφρακιάζει
την παραμέληση των θεωριών».

Το υστερόγραφο ενός ανολοκλήρωτου προλόγου έξι δοκιμίων –τα οποία δημοσιεύθηκαν σε σειρά από τον Μάρτιο του 2016– σχετικά με την πεφυσιωμένη θλίψη, τη νοθεία, και την αισθητικοποίηση των κοπετών∙ με την προϋπόθεση μίας απροσάρμοστης δυσκολίας: αυτή η κριτική τοποθέτηση δεν επιζητεί κάποιο πόρισμα, δεν προσαρμόζει εντέχνως ή αλλιώτικα την επιχειρηματολογία της, –στον βαθμό πάντοτε που μπορεί μία επιχειρηματολογία να επεκταθεί στα όρια ενός τυπικού δημοσιεύματος– εφόσον αψηφά κάθε προοριστική και τελεολογική ισχύ της γραφής, όταν αυτή σχετίζεται με την ποίηση.

Ιδεολογίες, ολοκληρωτισμοί, ομοιότητες και διαφορές

E-mail Εκτύπωση

hitler stalin 2Του Σωτήρη Βανδώρου

Τώρα που κατακάθισε ο κουρνιαχτός από την «Εσθονιάδα» ίσως έχει νόημα να διατυπώσουμε δυο-τρεις σκέψεις για τη σχέση κομμουνισμού και ναζισμού, πέραν από μικροκομματικές σκοπιμότητες, τακτικισμούς και συνθήματα. Πηγαίνοντας κατευθείαν στο ψαχνό, αυτό που βρίσκουμε ότι δημιουργεί σύγχυση (στους καλοπροαίρετους) και ευκαιρία εργαλειακής αξιοποίησης σε μια προσπάθεια να κατατροπωθεί ο πολιτικός αντίπαλος (για τους στρεψόδικους) είναι κυρίως ότι μοιράζονται μια θεμελιώδη ομοιότητα αλλά ταυτόχρονα και μια θεμελιώδη διαφορά. Ως καθεστώτα υπήρξαν ολοκληρωτικά, ως ιδεολογίες είναι η μέρα με τη νύχτα. Εάν αυτή η διάκριση δεν γίνεται ή εάν στρεβλώνεται η σχέση που διέπει την ιδεολογία με το καθεστώς, τότε αναπόφευκτα οδηγούμαστε σε σημαντικές παρανοήσεις. Ας προειδοποιήσουμε λοιπόν τον αναγνώστη μας. Δεν θέλουμε να στρατευθούμε υπέρ κάποιου σκοπού ούτε να κάνουμε ιδεολογικό κήρυγμα. Η πρόθεσή μας είναι απλή και περιορισμένη: ένα ξεκαθάρισμα εννοιών.

Στο εργαστήρι της Σταυρούλας Αργυροπούλου

E-mail Εκτύπωση

altΜεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη, η μεταφράστρια Σταυρούλα Αργυροπούλου, με αφορμή το μυθιστόρημα του Αντρέι Μπέλυ Πετρούπολη, το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κίχλη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ηλίας Λάγιος, 25 χρόνια μετά

E-mail Εκτύπωση

koutsourelis lagios 700Του Κώστα Κουτσουρέλη

Το «Προτελευταίο ποίημα» του Ηλία Λάγιου γράφτηκε 25 χρόνια πριν, στις 21.7.1992, όπως υποσημειώνει ο ποιητής. Παρότι «προτελευταίο», είναι το επιλογικό της συλλογής του Το βιβλίο της Μαριάννας που δημοσιεύθηκε έναν χρόνο αργότερα. Πρόκειται για ποίημα ελλειπτικό, αφού ο Λάγιος αφήνει τους μισούς στίχους άγραφους ή ημιτελείς, δίνοντας στη φαντασία του αναγνώστη το ελεύθερο να συμπληρώσει το πιθανό τους περιεχόμενο. Με την ευκαιρία της 25ετίας, αλλά και ένα ανάλογο πείραμα που έγινε πρόσφατα, είπα εδώ να το αποπειραθώ, να δοκιμάσω δηλαδή να το ολοκληρώσω στο πνεύμα του αρχικού ποιήματος.

Λαΐκισμός, η σκιά της δημοκρατίας

E-mail Εκτύπωση

390x260 laikismosΤου Σωτήρη Βανδώρου

Ένα φάντασμα πλανιέται πάνω από τον κόσμο. Απειλεί τη δημοκρατία, την πολιτική σταθερότητα, την κοινωνική ειρήνη, την οικονομική ευημερία. Είναι το φάντασμα του λαϊκισμού… Ποτέ μέχρι τα τελευταία χρόνια διεθνώς οι αναφορές στο φαινόμενο αυτό δεν ήταν τόσο πυκνές κι ο τόνος ανησυχίας που τις συνόδευε τόσο οξύς. Τι είναι όμως στ’ αλήθεια ο λαϊκισμός; Συχνά εμφανίζεται λίγο-πολύ ως η αιτία όλων των δεινών. Σκεφτείτε ένα πολιτικό πρόβλημα. Δεν μπορεί, κάποιοι λαϊκιστές το έχουν προκαλέσει ή έστω, εμποδίζουν την επίλυσή του. Είναι αναντίλεκτο, λοιπόν, ότι στην κοινή χρήση της η λέξη χρησιμοποιείται συχνά ως πολεμική έννοια (προκειμένου να κακολογηθούν οι πολιτικοί αντίπαλοι ή και να απαξιωθούν αιτήματα φιλολαϊκής πολιτικής) ενώ ταυτόχρονα παρατηρούνται τάσεις υπερδιαστολής της (όμως αν «εξηγεί» τα πάντα τότε δεν εξηγεί τίποτα).

Ο Κώστας Μουρσελάς και η καταξίωσή του στην πεζογραφία

E-mail Εκτύπωση

altΤης Παναγιώτας Μ. Χατζηγεωργίου

Όταν ο Κώστας Μουρσελάς (1932-2017) ρωτήθηκε, κάποτε, πώς από το θέατρο μεταπήδησε στην πεζογραφία, ομολόγησε ότι στην πεζογραφία αισθάνεται πως η μοίρα των «ηρώων» είναι στα χέρια του και την καθορίζει, ενώ στο θέατρο θεωρεί ότι η πορεία τους είναι προδιαγεγραμμένη[1].

Ο πρόσφατα αποθανών πειραιώτης συγγραφέας υπήρξε, πράγματι, ένας επιτυχημένος θεατρικός συγγραφέας πριν ασχοληθεί με την πεζογραφία. Κι ενώ είχε ήδη γίνει γνωστός με τα Εκείνος και Εκείνος (1971) και Ω! τι κόσμος μπαμπά!(1972) προσέλκυσε πολύ μεγαλύτερο κοινό, όταν έγραψε το πρώτο του μυθιστόρημα, τα Βαμμένα κόκκινα μαλλιά (1989).

Η σύγχρονη τέχνη δεν προτίθεται να συντάξει τη διαθήκη της

E-mail Εκτύπωση

documenta14 FriedrichplatzΤης Άννας Μιχαλιτσιάνου

Την Τροία κατέλαβαν χρηματιστές ειδωλολάτρες σε συνεργασία με ένθεν (δεξιούς) κακείθεν (αριστερούς) Ηρακλειδείς παλαιών στερεοτύπων και με τεχνάσματα προκάλεσαν άπνοια στο Αιγαίο. Ακινητοποιημένη έδειχνε η σχεδία της Documenta 14. Καλλιτέχνες και διοργανωτές φύσηξαν μ’ όλη τους τη δύναμη, έταξαν στο βωμό του Μαΐστρο, ενώ χέρια και πόδια δούλεψαν σαν κουπιά κερδίζοντας το ταξίδι στην αναζήτηση της νέας εικόνας.

Πανεπιστήμιο και ελευθερία

E-mail Εκτύπωση

Central European University 700Του Σωτήρη Βανδώρου

Για άλλη μια φορά ερχόμαστε αντιμέτωποι με τον μεταρρυθμιστικό οίστρο ενός υπουργού Παιδείας ο οποίος, όπως τόσοι και τόσοι προκάτοχοί του, δείχνει αποφασισμένος να προχωρήσει σε σημαντικές αλλαγές στα πανεπιστήμια αγνοώντας τις έντονες και μαζικές αντιδράσεις της ακαδημαϊκής κοινότητας. Κι αυτό μολονότι η εμπειρία έχει δείξει ξανά και ξανά ότι εάν τα μέτρα δεν τύχουν ευρείας συναίνεσης από εκείνους που καλούνται να τα εφαρμόσουν θα αποτύχουν και αργά ή γρήγορα θα «ξηλωθούν». Εδώ, αντί να σας κουράσω με λεπτομερή σχόλια ειδικού ενδιαφέροντος θα αποπειραθώ μια λοξή ματιά σε ορισμένες από τις βασικότερες διαστάσεις των επιχειρούμενων αλλαγών (διά του σχετικού υπό κατάθεση νομοσχεδίου), αλλά κι ορισμένων «σταθερών» της ανώτατης εκπαίδευσης στην Ελλάδα, μέσω αναφοράς στην υπόθεση του Central European University (Πανεπιστήμιο Κεντρικής Ευρώπης, CEU) και σε σύγκριση με αυτό.

Στο εργαστήρι της Ελένης Μπακοπούλου

E-mail Εκτύπωση

bely bakopoulou 700 2Μεταφραστές και επιμελητές αποκαλύπτουν τις διαδρομές μέσα από τις οποίες προσέγγισαν τη γλώσσα, το ύφος ή και την οικονομία ενός βιβλίου με το οποίο δούλεψαν πρόσφατα και μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά του εργαστηρίου τους. Φιλοξενούμενη, η μεταφράστρια Ελένη Μπακοπούλου, με αφορμή το μυθιστόρημα του Αντρέι Μπιέλυ Πετρούπολη, το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αντίποδες.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Δοκίμιο τεσσάρων τσιγάρων

E-mail Εκτύπωση

altΤου Γιάννη Λειβαδά

Εκτός των όσων παρουσίασα σε δοκίμια προηγούμενων ετών, σχετικά με την ασυμφωνία μεταξύ του δημιουργημένου και του γραμμένου ποιήματος, ας συμπληρώσω πως οι «κρεμασμένες ρέγκες» και «ο άγγελος του ηλιακού ρολογιού», του Λε Σεκ, βρίσκονται μπροστά μας, όχι πίσω μας. Κι αυτό δίχως να στόχευε ο Λε Σεκ στην πρωτοποριακότητα της παρατήρησης και της κριτικής μας.

Η πολιτισμική αξία των λογοτεχνικών βραβείων

E-mail Εκτύπωση

Literary AwardsΤου Γιώργου Ν. Περαντωνάκη

Τα λογοτεχνικά βραβεία που δίνονται σε εθνικό ή παγκόσμιο επίπεδο δεν είναι μόνο ένας καλός τρόπος διαφήμισης του ποιοτικού βιβλίου και σύστασής του στο αναγνωστικό κοινό. Δεν είναι μόνο ένα είδος συλλογικής κριτικής, στην οποία συγκλίνουν οι εκτιμήσεις των μελών της εκάστοτε κριτικής επιτροπής, συναιρώντας αξιολογήσεις και διασταυρώνοντας κριτήρια και τάσεις. Δεν είναι μόνο ένα είδος ανάδειξης νέων «φωνών» και προώθησης μιας νέας τάσης, ενός λογοτεχνικού είδους ή μιας τεχνοτροπίας που θα μας απασχολήσει στο μέλλον. Δεν είναι πάλι απλώς ένας τρόπος συγχρονικής κατάρτισης μιας (καταρχάς) άτυπης Ιστορίας της Λογοτεχνίας, που κανονικοποιεί τα βιβλία που αξίζει να προσεχθούν. Είναι κι ένα πολιτισμικό γεγονός το οποίο παράγει και παράγεται από τις τρέχουσες πολιτιστικές εξελίξεις και συναντά τους προβληματισμούς της κοινωνίας, όπως αυτοί αποτυπώνονται στη λογοτεχνία.

Μύθοι, ιδεοληψίες και παρανοήσεις

E-mail Εκτύπωση

diktatoriaΗ δικτατορία του ΄67: η ξοδεμένη κι η αξόδευτη κληρονομιά της.

Του Αλέξη Ζήρα

Άλλο θέμα είχα στο νου μου, ξεκινώντας αυτή τη σειρά των σχολίων, και σε άλλο θέμα έφτασα, παρασυρμένος κι εγώ (όπως πολλοί άλλοι) από τον θόρυβο και τις σαρωτικές, για να μην πω ψυχωσικές αντιδράσεις που προκλήθηκαν από τη δημοσίευση του άρθρου του Στ. Καλύβα «Μια παράδοξη κληρονομιά» (Η Καθημερινή, 18.6.17). Ο λόγος: τι μας άφησε η εφτάχρονη χούντα ως παρακαταθήκη, πενήντα και πλέον χρόνια μετά τον Απρίλιο του ΄67, και εκ προοιμίου συμφωνώ ότι (δεν μπορεί) όλο και κάτι θα μας άφησε, παρά τις περί του αντιθέτου πρόχειρες αποφάνσεις του συντάκτη του άρθρου, ότι δηλαδή «ξεπεράστηκε εύκολα», ότι ήταν ένα «μικρό διάλειμμα δίχως μεγάλη σημασία» ή ότι η κυπριακή τραγωδία ήταν ένα περίπου αναγκαίο κακό! Δεν ξέρω αν εξακολουθεί να απασχολεί κανένα η όλη αντιδικία, γιατί είναι πια θλιβερή η διαπίστωση ότι κάθε υποψία γόνιμης συζήτησης αντικαθίσταται στα καθ΄ημάς με τακτικές πειρατικού ρεσάλτου: ν’ αρπάξουμε τις πρώτες εντυπώσεις και να φύγουμε. 

Σελίδα 1 από 87

Διαφήμιση

ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ

 

Ποια θεματική θα θέλατε να διαβάζετε συχνότερα;





ΒΡΕΙΤΕ ΜΑΣ ΚΙ ΕΔΩ

 

Network Social  RSS Facebook Twitter Youtube