benny nathan

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα, ο Μπένης Νατάν με αφορμή τη μυθιστορηματική βιογραφία με τίτλο «Το μέλλον του ήταν στο παρελθόν του», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αλεξάνδρεια.

Επιμέλεια: Book Press

Στο βιβλίο σας αφηγείστε την ιστορία της οικογένειάς σας, κυρίως του πατέρα σας, που ήταν ένας επιζών του Άουσβιτς. Γιατί έπρεπε να γραφτεί αυτή η ιστορία και γιατί τώρα;

Είναι μεν η ιστορία της οικογένειάς μου πλαισιωμένη με μυθοπλαστικά στοιχεία, αλλά στην ουσία καλύπτει τις ιστορίες πολλών Εβραίων που επέστρεψαν από τα στρατόπεδα. Οι άνθρωποι της πρώτης γενιάς, οι επιζήσαντες δηλαδή, μιλούσαν, αν μιλούσαν, γι' αυτά που πέρασαν στα στρατόπεδα, αλλά όχι για το τι συνέβη μετά την επάνοδο. Το βιβλίο αυτό είναι το πρώτο στην Ελλάδα που ασχολείται με το θέμα αυτό. Το μετά είναι σημαντικό, ίσως όχι εξίσου, αλλά πρέπει να ειπωθεί. Γιατί τώρα; Όπως είπε ο σοφός Χιλέλ «αν όχι τώρα, πότε;» και με τον ίδιο τίτλο έγραψε νουβέλα ο Πρίμο Λέβυ. Αν αυτό το κομμάτι δεν γραφεί τώρα από τους απογόνους της 2ης γενιάς, τότε κινδυνεύει να χαθεί.

Σε ποιο βαθμό χρειάστηκε να επινοήσετε στοιχεία της ιστορίας ώστε να καλύψετε τυχόν κενά που δεν γνωρίζατε;

Το 40% είναι μυθοπλασία, απαραίτητη για την κατανόηση των καταστάσεων.

Πόσο έτοιμοι πιστεύετε ότι είναι οι Έλληνες για να αποδεχτούν σκοτεινές σελίδες της Ιστορίας τους;

Σκοτεινές σελίδες υπάρχουν σε κάθε λαό. Αλλά δεν είναι αυτό το θέμα του βιβλίου. Η ιστορία της οικογένειάς μου καλύπτει την Κατοχή, τον Εμφύλιο, την μεταπολεμική περίοδο, την Δικτατορία. Είναι όμως η ιστορία μιας εβραϊκής οικογένειας και σ’ αυτό διαφέρει από αυτά που έζησαν χριστιανικές οικογένειες την ίδια χρονική περίοδο. Τις εβραϊκές ιστορίες τις ακούν οι Έλληνες με δεκτικότητα και συγκίνηση. Όχι όλοι, βέβαια.

nathanΠοιο είναι το πιο συγκινητικό σχόλιο που έχετε ακούσει μέχρι τώρα για το βιβλίο σας;

Άκουσα πολλά σχόλια. Πολλοί έλεγαν πως δεν μπορούσαν να σταματήσουν να το διαβάζουν. Νομίζω όμως πως το πιο συγκινητικό ήταν αυτό που έγραψε ένας φίλος στα εβραϊκά: «Διαβάζω το βιβλίο σου. Έφτασα στη σελίδα ΧΧ. Εκεί ένα νεαρό ζευγάρι στο κατάστημα του Μωύς ζητά να αγοράσει έπιπλα για το διαμέρισμά τους. Η κοπέλα απευθύνεται στον Μωύς και του λέει με σπασμένη φωνή ότι ήταν συμμαθήτρια της Ρασέλ και πόσο ταλαντούχα ήταν. Αυτό το απόσπασμα με σταμάτησε. Η κόρη μου σκοτώθηκε πριν από 8 χρόνια σε ηλικία 22 ετών. Μερικές φορές άνθρωποι με θάρρος μου μιλούν γι αυτήν. Ξέρω ότι είναι δύσκολο για αυτούς. Είναι δύσκολο και για μένα, αλλά τα λόγια του Μωύς ήταν "... δεν θα σας πω περισσότερα, δεν θα σας είναι εύκολο, ούτε και για μένα". Είναι και τα λόγια που νιώθω και τους λέω.»

Ποιο είναι το πιο εκνευριστικό σχόλιο που έχετε ακούσει μέχρι τώρα για το βιβλίο σας;

Δεν άκουσα κανένα.

Κάποιοι λένε, «ένα μεγάλο βιβλίο, χρειάζεται ένα μεγάλο θέμα». Το πιστεύετε;

Δεν θέλω να υπονοήσω πως πρόκειται για «μεγάλο βιβλίο», συνεπώς δεν μπορώ να απαντήσω. Το θέμα σίγουρα είναι μεγάλο.

Ποιο θα λέγατε ότι είναι το βαθύτερο θέμα στο δικό σας βιβλίο;

Το βαθύτερο θέμα στο βιβλίο είναι το τραγικό δίλημμα του Οβαδιά, αδελφού του Μωύς, στη ράμπα του Μπίρκεναου, εκεί που έφταναν τα τρένα και γινόταν η επιλογή των αφιχθέντων, ποιοι δηλαδή θα πήγαιναν για εργασία και ποιοι για τους θαλάμους των αερίων. Θα προειδοποιήσει τον Μωύς ή όχι; Αυτό επηρέασε την εξέλιξη της οικογενειακής ιστορίας μέχρι σήμερα. Είναι ένα ζήτημα που υπάρχει σε όλες τις οικογένειες, όχι προφανώς το ίδιο και με την ίδια έκταση, αλλά πολλά που συνέβησαν, στο Ολοκαύτωμα, στην γερμανική κατοχή, στον Εμφύλιο και αλλού σημάδεψαν τους ανθρώπους για γενιές.

Ως Έλληνας Εβραίος που καταφύγατε νέος στο Ισραήλ, ποια είναι η μεγαλύτερη πρόκληση που αντιμετωπίσατε στη ζωή σας εκεί;

Πήγα στο Ισραήλ λίγο πριν τα δεκαοχτώ μου χρόνια. Δεν ήξερα λέξη εβραϊκά. Στην αρχή έλεγα πως θα τελειώσω τις σπουδές μου και θα επιστρέψω στην Ελλάδα. Ένιωθα «ξένος», οι ισραηλινές δεν με κοιτούσαν, ήμουν «μετανάστης». Ίσως γιατί αυτό εξέπεμπα. Κάπου όμως τα πράγματα άλλαξαν και αποφάσισα να ζήσω εκεί και να ενσωματωθώ στην ισραηλινή κοινωνία. Δεν ήταν απλό, αλλά πιστεύω πως τα κατάφερα. Στο Πολυτεχνείο και στην επαγγελματική μου ζωή γενικά δεν ένιωσα ποτέ την παραμικρή διάκριση. Βέβαια, ζω σ’ έναν μικρόκοσμο, στον πανεπιστημιακό χώρο. Εκεί σε μετρούν σύμφωνα με την επιστημονική σου αξία, ανεξάρτητα φυλής, εθνικότητας, φύλου, θρησκείας κλπ. Και στην προσωπική μου ζωή έγινα απόλυτα δεκτός από κάθε άποψη. Έκανα παιδιά, καλούς πολίτες και καλούς ανθρώπους και αυτό μου αρκεί.

politeia link more

Ακολουθήστε την boopress.gr στο Google News και διαβάστε πρώτοι τα θέματα που σας ενδιαφέρουν.


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Αλεξάνδρα Δεληγιώργη: «Την τύχη των βιβλίων σήμερα την επικαθορίζει η δύναμη των εκδοτών»

Μια συζήτηση με την Αλεξάνδρα Δεληγιώργη με αφορμή την επανακυκλοφορία του βιβλίου της «Το κόκκινο της φωτιάς – Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας» (εκδ. Αρμός).

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

«Μικρό εγχειρίδιο λογοτεχνίας», είναι ο υπότιτλος του βιβλ...

5 λεπτά με τη Λία Νικολάου

5 λεπτά με τη Λία Νικολάου

Πέντε λεπτά με έναν συγγραφέα. Σήμερα η Λία Νικολάου, με αφορμή το δεύτερο μυθιστόρημά της «Θύματα», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Βακχικόν.

Επιμέλεια: Book Press

Το δεύτερο βήμα, στη λογοτεχνία, λέγεται ότι είναι το δυσκολότερο. Η δική ...

Ανδρέας Στάικος: «Ο καθένας να μείνει δέσμιος του εαυτού του, μόνο έτσι θα απελευθερωθεί»

Ανδρέας Στάικος: «Ο καθένας να μείνει δέσμιος του εαυτού του, μόνο έτσι θα απελευθερωθεί»

Μια συζήτηση εφ’ όλης της ύλης με τον Ανδρέα Στάικο. Η πορεία του στα ελληνικά γράμματα, τα θεατρικά του έργα, τα πεζογραφήματα και οι μεταφράσεις του, τα χρόνια στο Παρίσι και ο Μάης του ’68 και η σχέση της μαγειρικής με μια θεατρική παράσταση. 

Του Σόλωνα Παπαγεωργίου

...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

«Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου» του Δημήτρη Αγγελή (κριτική)

«Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου» του Δημήτρη Αγγελή (κριτική)

Για την ποιητική συλλογή του Δημήτρη Αγγελή «Πάντα βρέχει στο κεφάλι του σκύλου» (εκδ. Πόλις). Κεντρική φωτογραφία © Karsten Winegeart / Unsplash.

Του Γιώργου Βέη

«Η αλήθεια είναι απεχθής: έχουμε την τέχνη ...

Σε κάθε περίπτωση η ορθοδοξία θα νικήσει (διήγημα)

Σε κάθε περίπτωση η ορθοδοξία θα νικήσει (διήγημα)

Λάλησε ο κόκορας στο κινητό. Σηκώθηκα με ταραχή να κλείσω το ξυπνητήρι. Δεν ξέρω γιατί αλλά στο τρίτο χτύπημα νομίζω πως κυνηγάω το πετεινάρι και όλο μου ξεφεύγει. Θέλω να το πιάσω από το λαιμό και να το ταρακουνώ μέχρι να γίνει κόκκινο, όπως το λειρί του.

Του Δημήτρη Μαγριπλή

...
«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

«Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Κόλσον Γουάιτχεντ (κριτική)

Για το μυθιστόρημα του Colson Whitehead «Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» (μτφρ. Μυρσίνη Γκανά, εκδ. Ίκαρος).

Του Νίκου Ξένιου

“You move it to the left,
Yeah, and you go for yourself. ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

«Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά» του Γιάννη Καρκανέβατου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Γιάννη Καρκανέβατου «Ο πατέρας δεν μιλούσε γι' αυτά», που θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Εστία.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Μέχρι κάποια ηλικία η μνήμη θυμίζει πατάρι· στοιβάζεις ό,...

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

«Το γεγονός» της Ανί Ερνό (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το αυτοβιογραφικό μυθιστόρημα της Annie Ernaux «Το γεγονός» (μτφρ. Ρίτα Κολαΐτη), στο οποίο βασίστηκε η ομώνυμη –βραβευμένη με τον Χρυσό Λέοντα στο Φεστιβάλ της Βενετίας πέρσι– ταινία. Το βιβλίο θα κυκλοφορήσει στις 26 Μαΐου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας...

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

«Ονειρεύομαι πίνακες» του Σόλωνα Παπαγεωργίου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από τη συλλογή διηγημάτων του Σόλωνα Παπαγεωργίου «Ονειρεύομαι πίνακες», η οποία θα κυκλοφορήσει τις επόμενες μέρες από τις εκδόσεις Στίξις.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Ονειρεύομαι πίνακες

...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

«Σταυροδρόμια», «Σάγκι Μπέιν», «Η υπόσχεση»: Τρία σπουδαία σύγχρονα μυθιστορήματα

Το μυθιστόρημα, ακόμη και την τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα, παραμένει το μεγάλο χωνευτήρι της πεζογραφικής φόρμας, ένας αφηγηματικός κόσμος ευρύχωρος και δεκτικός, που έχει τη μοναδική δύναμη να κινεί μεγάλους όγκους αφηγηματικού υλικού και να τους κατανέμει ομαλά μέσα στη διάρκεια μίας ή και πολλών δεκαετιών. ...

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του Όργουελ

Έξι προσφατα αστυνομικά μυθιστορήματα και ένα δοκίμιο του George Orwell. Κλασικό και σύγχρονο βρετανικό, σκανδιναβικό αλλά και μια αυτοέκδοση ελληνικού αστυνομικού μυθιστορήματος μεταξύ των προτάσεων. Κεντρική εικόνα: Εικονογράφηση του Λιθουανού © Karolis Strautniekas.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου ...

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Πόλεμος στην Ουκρανία: Οκτώ βιβλία για το «πώς φτάσαμε ως εδώ»

Οκτώ βιβλία που μας βοηθούν να καταλάβουμε, ακόμη και σε καταστάσεις κρίσιμες και τραγικές όπως αυτές που ζούμε σήμερα, «Πώς φτάσαμε ως εδώ». Τα έξι είναι βιβλία ιστορίας, έρευνας και γεωπολιτικής και τα δύο είναι λογοτεχνικά έργα Ουκρανών συγγραφέων. Στην κεντρική εικόνα: Από διαδήλωση στο Βερολίνο την περασμένη Κυ...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

14 Σεπτεμβρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Τα βιβλία του χειμώνα: Τι θα διαβάσουμε τους μήνες που έρχονται (ανανεωμένο)

Επιλογές βιβλίων από τις προσεχείς εκδόσεις ελληνικής και μεταφρασμένης πεζογραφίας, ποίησης, βιογραφιών και δοκιμίων από 34 εκδοτικούς οίκους. Επιμέλεια: Κώστας Αγορα

ΦΑΚΕΛΟΙ