Τα παιδιά του Χάιντεγκερ

Εκτύπωση

Χάνα Άρεντ, Καρλ Λέβιτ, Χανς Γιόνας και Χέρμπερτ Μαρκούζε
Ρίτσαρντ Γουόλιν
Μτφρ. Βασιλάκης Μανώλης
Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2019
Σελ. 482, τιμή εκδότη €22,00

Ο Μάρτιν Χάιντεγκερ συγκαταλέγεται στους σπουδαιότερους φιλοσόφους του 20ού αιώνα, και το έργο του αποτέλεσε το ερέθισμα για πολλά πρωτότυπα και συναρπαστικά επιτεύγματα της νεωτερικής σκέψης. Η παρουσία τους στις πανεπιστημιακές αίθουσες ήταν σαγηνευτική, και τη δεκαετία του 1920 προσήλκυε τους ευφυέστερους νεαρούς διανοούμενους της Γερμανίας. Πολλοί από αυτούς ήταν Εβραίοι, οι οποίοι θα έπρεπε εν τέλει να συμβιβάσουν τη φιλοσοφική και συχνά προσωπική αφοσίωσή τους στον Χάιντεγκερ με τις επαίσχυντες πολιτικές του αντιλήψεις.

Το 1933 ο Χάιντεγκερ συνέδεσε την τύχη του με τον εθνικοσοσιαλισμό. Ποδοπάτησε τη σταδιοδρομία Εβραίων φοιτητών και κατήγγειλε συναδέλφους του καθηγητές τους οποίους θεωρούσε ανεπαρκώς ριζοσπαστικούς. Επί σειρά ετών, υπέγραφε επιστολές και ξεκινούσε τις παραδόσεις του με τον χαιρετισμό "Χάιλ Χίτλερ!", ενώ μέχρι τέλους κατέβαλλε τη συνδρομή του στο ναζιστικό κόμμα. Εξίσου προβληματικές για τους πρώην φοιτητές του ήταν οι προσπάθειές του να θέσει την υπαρξιστική σκέψη στην υπηρεσία ναζιστικών επιδιώξεων, αλλά και το ότι ποτέ δεν αποκήρυξε τις ενέργειές του εκείνες.

Το βιβλίο διερευνά τους τρόπους με τους οποίους τέσσερις από τους σημαντικότερους Εβραίους φοιτητές του Χάιντεγκερ προσέγγισαν τη σχέση του δασκάλου τους με τους ναζί, καθώς και το πώς το γεγονός αυτό επηρέασε τη σκέψη τους. Η Χάνα Άρεντ, ερωμένη αλλά και φοιτήτρια του Χάιντεγκερ, έφθασε να συγκαταλέγεται στους σπουδαιότερους πολιτικούς στοχαστές του 20ού αιώνα. Ο Καρλ Λέβιτ επέστρεψε στη Γερμανία το 1953 και σύντομα έγινε ένας από τους κορυφαίους φιλοσόφους της. Ο Χανς Γιόνας απέκτησε φήμη ως ο κορυφαίος φιλόσοφος του περιβαλλοντισμού στη Γερμανία. Ο Χέρμπερτ Μαρκούζε έγινε διάσημος ως διανοούμενος της Σχολής της Φραγκφούρτης και μέντορας της Νέας Αριστεράς.

Γιατί δεν κατόρθωσαν οι λαμπρές εκείνες διάνοιες να αντιληφθούν τι έκρυβε η καρδιά του Χάιντεγκερ και τι επιφύλασσε το μέλλον στη Γερμανία; Πώς, μετά τον πόλεμο, θα επανεκτιμούσαν τις γερμανικές διανοητικές παραδόσεις; Θα μπορούσαν άραγε να περισώσουν κάποιες πτυχές της σκέψης του Χάιντεγκερ; Η φιλοσοφία τους θα αντανακλούσε ή θα απέρριπτε εντελώς τις πρώιμες σπουδές τους; Θα μπορούσαν άραγε οι χαϊντεγκεριανοί εκείνοι να συγχωρήσουν, ή ακόμη και να προσπαθήσουν να κατανοήσουν, την προδοσία του ανθρώπου που τόσο θαύμασαν; Τα Παιδιά του Χάιντεγκερ εντάσσουν τις παραδοξότητες αυτές σε μια ευρύτερη σκληρή ειρωνεία της τύχης: οι ευρωπαίοι Εβραίοι βίωσαν τη μεγαλύτερη συμφορά τους αμέσως μετά την πληρέστερη αφομοίωσή τους. Το βιβλίο βρίσκει στις αντιδράσεις τους απαντήσεις σε ερωτήματα για τη φύση της υπαρξιακής απογοήτευσης και για το σημείο όπου οι ιδέες συναντούν την πολιτική.

alt

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Το τέλος της εβραϊκής νεοτερικότητας

Το τέλος της εβραϊκής νεοτερικότητας

Ιστορία μιας συντηρητικής στροφής
Enzo Traverso
Μτφρ. Νίκος Κούρκουλος
Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου 2020
Σελ. 256, τιμή εκδότη €15,90...



Εδώ και Τώρα

Εδώ και Τώρα

Κείμενα φιλοσοφικής θεολογίας περί βλέμματος σεξουαλικότητας επιθυμίας και άλλων τινών
Σπυριδούλα Αθανασοπούλου – Κυπρίου
Αρμός 2020
Σελ. 192, τιμή εκδότη €12,00

...


Παρατηρήσεις πάνω στα χρώματα

Παρατηρήσεις πάνω στα χρώματα

Λούντβιχ Βιττγκενστάιν
Μτφρ. Μιλτιάδης Ν. Θεοδοσίου
Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης 2020
Σελ. 148, τιμή εκδότη €14,00

...


Διαφήμιση
ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ
Πέθανε ο ποιητής και φιλόλογος Γιάννης Δάλλας

Πέθανε ο ποιητής και φιλόλογος Γιάννης Δάλλας

Ανακοίνωση της Εταιρείας Συγγραφέων για τον θάνατο του Γιάννη Δάλλα.

Αθήνα, 24/02/2020

Πάει καιρός που αφέθηκα και περιζώστηκα τη νύχτα
...
Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ: «Στον ουρανό τoυ τίποτα με ελάχιστα…»

Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ: «Στον ουρανό τoυ τίποτα με ελάχιστα…»

Μια βραδιά αφιερωμένη στην ποιήτρια Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ. Τη Δευτέρα 24 Φεβρουαρίου στις 20.00, στο Θέατρο της οδού Κεφαλληνίας.

Το Θέατρο της Οδού Κεφαλληνίας  και οι φίλοι της  ποιήτριας  Κατερίνας Αγγελάκη-Ρουκ, που έφυγε πρόσφατα, διο...

Larry Tremblay: «Το να γράφεις για τον εαυτό σου ξεχνώντας τον άλλον καταλήγει σε αδιέξοδο»

Larry Tremblay: «Το να γράφεις για τον εαυτό σου ξεχνώντας τον άλλον καταλήγει σε αδιέξοδο»

Μια σύντομη κουβέντα με τον πολυβραβευμένο Καναδό συγγραφέα Λαρύ Τραμπλαί, ενόψει της επίσκεψής του στην Αθήνα.

Του Κ.Β. Κατσουλάρη

O Larry Tramblay (γεν. 1954, στο Κεμπέκ) είναι...