kyriakos

Της Αρχοντούλας Διαβάτη

Πεντακόσιες εκκλησιές στη Βόρεια Κύπρο και στη θέση τους έγιναν στάβλοι, πισίνες και ξενοδοχεία. Ο ποιητής Κυριάκος Χαραλαμπίδης, καλεσμένος στη Θεσσαλονίκη συναντήθηκε και με τους μαθητές από το Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Αμπελοκήπων.

Έξι χιλιάδες ανιστόρητοι νεκροί λιπαίνουν τα χωράφια μας επίμονα καλώντας τη Δικαιοσύνη, αν έτσι λέγεται, κι αν είναι πράγμα υπαρκτό στον κόμπο της ελπίδας, της αναφαίρετης αφέλειας και της μνήμης . Απορίες χωρίς τέλος για την ποίηση και την ποιητική, θεατρικά δρώμενα, τραγούδια και… ζητωκραυγές! Μικρά δώρα-ζωγραφιές, κείμενα κι ένα μικρό γλυκό του κουταλιού -αντίδωρο ποίημα- έκφραση θερμής αγάπης των παιδιών για τον Κύπριο εθνικό ποιητή που έγραψε αυτή την ποίηση όλο ήθος για την τούρκικη εισβολή, την κατοχή και την προσφυγιά, γεμάτη με τους χυμούς της παράδοσης αλλά και της μοντέρνας ποιητικής, παγιδεύοντας το ακροατήριο για τα καλά στο δόκανο της συγκίνησης και του αναστοχασμού.

Γιατί η συγκίνηση κινητοποιεί το μυαλό και τα αισθήματα. 

Όπως συγκίνησε ο εκρηκτικός νέος δάσκαλος, ο εαμίτης με το βαρύ φάκελο στην Ασφάλεια τη μικρή δασκαλίτσα Άρτεμι Β., τη μεγάλη μου φίλη, παρόλες τις εναγώνιες συστάσεις του ενωμοτάρχη του χωριού «εγώ το καλό σου θέλω», μια εβδομάδα μετά την άφιξή του στο χωριό του πρώτου διορισμού της στις Κρηνίδες. Έγινε ο άντρας της, ζήσανε, δούλεψαν με έμπνευση κι ακολούθησαν κόρες, γάμοι και εγγόνια και πάλι γάμοι των εγγονών, τέσσερις γενιές. Η Άρτεμις έλαμπε από αγάπη και δημιουργικότητα χτες όταν με κάλεσε σπίτι της. Όμορφη καθώς τακτοποιεί σε φακέλους τετράδια εκθέσεων, ζωγραφιές και φωτογραφίες μαυρόασπρες των παλιών της μαθητών κι ονειρεύεται να εκδώσει ένα βιβλίο μαζί και τα δικά της αλφαβητάρια που τύπωνε στον πολύγραφο, σελίδα σελίδα, να αφομοιώσουν οι μαθητές της τα γράμματα - και τις λέξεις. Μου μιλάει για τον δικό της τρόπο στη διδασκαλία της Γεωγραφίας, ανοίγοντάς μου τους φακέλους της με τα μεγάλα καλλιγραφικά γράμματα. Ταξινομεί τα ποιήματά της εκείνου του καιρού, ένας άλλος κόσμος με σιδερένιες σόμπες, κονδυλοφόρους και πένες, γαλάζιες κόλλες κι ετικέτες, επιστάτριες και μπρούτζινα σχολικά κουδούνια με γλωσσίδι, πράγματα τόπους κι ανθρώπους, όλα ιστορημένα με χιούμορ από τη δασκάλα της αγάπης.

Τακτοποιώ κι εγώ αυτές τις μέρες επιτραπέζια -αερομονόπολυ και κυνήγι των ερωτήσεων, το τρίγωνο της γνώσης, εκατομμυριούχοι, κερδίστε χάνοντας, ταξιδεύοντας στην Ελλάδα -και νεοελληνικά αναγνώσματα-, ενώ από άλλα χαρτόκουτα βγάζω μικρά πλεχτά ζακετάκια και σαλοπέτ, σεντόνια με παπιά και αρκουδάκια, αναγνωστικά με εικόνες -ισπανικά και γερμανικά της εφηβείας- και μεθόδους εκμάθησης φλογέρας και κιθάρας και τετράδια ασκήσεων - των παιδιών μου όλ’ αυτά, που μεγάλωσαν κι έφυγαν απ’ το σπίτι. Με πονάνε όλ’ αυτά που πρέπει να πετάξω, το μικρό σπίτι της αντιπαροχής –λιτότητα και οικονομική κρίση- πάει να ξεχειλίσει από τις μνήμες. Τις νύχτες, η παράγκα, ο Γόλης κι η κυρά-Μαρία, ο Φώτης, η κυρά-Αλεξάντρα κι ο Νίκος ο Φωτίου, ο Γιώργος ο αυταράς, ο Δουτσίνας και τ’ άλλα παιδιά, νεκροί και ζωντανοί, η παλιά γειτονιά όλη, έρχονται μαζί μια νέκυια να μου συμπαρασταθούν που γυρίζω στο παλιό πατρικό σπίτι που το άφησα παιδί. Σ’ εκείνο το κομμάτι της μνήμης, οδός Ανταίου 18, να πατήσω και να πάρω δύναμη. Οι παλιοί τοίχοι, οι αυλές και οι κήποι έχουν πέσει κι οι νεκροί διασώζουν ζωντανές τις ημέρες εκείνες τις χωρίς οροφή, κρατώντας τες στιβαρά με τους ώμους στον ύπνο και στα νυχτερινά όνειρα, όπως ο πατέρας είχε ζευτεί μετά το ατύχημα το κάρο, χωρίς το άλογο, κι είχε γυρίσει σπίτι την ημέρα εκείνη του καλοκαιριού…

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Βραδιά λογοτεχνικής μαντείας στο Ρομάντσο

Βραδιά λογοτεχνικής μαντείας στο Ρομάντσο

Γιορτάζοντας τα 3 χρόνια κυκλοφορίας και τα 6 τεύχη του, το περιοδικό για την ποίηση και τα εικαστικά ΦΡΜΚ διοργανώνει «ΤΑ 6 ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ - Μια γιορτή προγνωστικής ποιητικής» στον πολυχώρο Ρομάντσο.

...

Ελέφαντας

Ελέφαντας

Της Αρχοντούλας Διαβάτη

Χωρίς προειδοποίηση μες στον ύπνο ένιωσε τον ηλεκτρικό πόνο, το δόντι του ήταν ή τι. Βραχυκύκλωσαν τα νεύρα και γέμισαν το κεφάλι του σήματα. Πονούσε μ’ ένα κτηνώδη τρόπο.

...
Για ποιους

Για ποιους

Της Ιωάννας Καρατζαφέρη 

Είναι για τους αναλφάβητους που γράφω.

Αυτή είναι η αφιέρωση της Έλσα Μοράντε στο βιβλίο της «Ιστορία».

Η απάντησή τ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ο Χάρι Πότερ στην πυρά, ξανά

Ο Χάρι Πότερ στην πυρά, ξανά

Καίγοντας βιβλία, καίγοντας απόψεις: Η γενιά που «βγήκε από τη ντουλάπα» με τη βοήθεια του Χάρι Πότερ καίει σήμερα τον αγαπημένο της μάγο και μαζί τη διάσημη δημιουργό του, την Τζ. Κ. Ρόουλινγκ. Δίκαιη αγανάκτηση ή ο δικαιωματισμός στα άκρα;

Της Ελένης Κορόβηλα

...
Φυλή και φύλο κυριαρχούν στα Εθνικά Βραβεία Λογοτεχνίας των ΗΠΑ

Φυλή και φύλο κυριαρχούν στα Εθνικά Βραβεία Λογοτεχνίας των ΗΠΑ

Η μεγάλη λίστα του Εθνικού Βραβείου Λογοτεχνίας στις ΗΠΑ, στην κατηγορία της μυθοπλασίας, δόθηκε αυτήν την εβδομάδα στη δημοσιότητα. Στη θεματολογία των περισσότερων κυριαρχούν φυλετικά ή έμφυλα ζητήματα, κάτι που ήταν αναμενόμενο μετά τα εκρητικά γεγονότα των τελευταίων μηνών στις ΗΠΑ. 

Της Ελέ...

Σχολείο χωρίς τέχνη δεν είναι σχολείο

Σχολείο χωρίς τέχνη δεν είναι σχολείο

Την εβδομάδα 25-31 Μαΐου 2020 γιορτάστηκε η Παγκόσμια Εβδομάδα Τεχνών στην Εκπαίδευση, μια πρωτοβουλία της Unesco και του World Alliance for Arts Education. Στο διαφημιστικό βίντεο Why Arts Education matters έγραφε χαρακτηριστικά: We all have an artistic soul. Ώστε, λοιπόν, «όλοι έχουμε μια κα...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Marilynne Robinson: «Στο σπίτι»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Marilynne Robinson «Στο σπίτι» (μτφρ. Κατερίνα Σχινά), που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Η Γκλόρι πήρε τον Τζακ επάνω στο δωμάτιο που είχε ετοιμά...

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Βάσια Τζανακάρη: «Αδελφικό»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Βάσιας Τζανακάρη «Αδελφικό», που κυκλοφορεί στις 24 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΜΑΡΩ

Το μωρό γκρίνιαζε σε όλη τη διαδρομή. Τόσο που το μι...

Λ. Π. Χάρτλεϊ: «Ο μεσάζων»

Λ. Π. Χάρτλεϊ: «Ο μεσάζων»

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα του Λ.Π. Χάρτλεϊ «Ο μεσάζων» (μτφρ. Τόνια Κοβαλένκο), που κυκλοφορεί στις 28 Σεπτεμβρίου από τις εκδόσεις Καστανιώτη.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

Tο παρελθον είναι μια ξένη χώρα...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εννέα νέοι συγγραφείς μοιράζονται μαζί μας σκέψεις τους για ένα βιβλίο που διάβασαν τον Αύγουστο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός ...

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Τα καλύτερα μυθιστορήματα της δεκαετίας στην αγγλόφωνη πεζογραφία

Αυτά είναι τα είκοσι (20) καλύτερα μυθιστορήματα που γράφτηκαν και εκδόθηκαν στα αγγλικά την τελευταία δεκαετία (2010-2019), σύμφωνα με τη συντακτική ομάδα του έγκριτου αμερικανικού ιστότοπου για τα βιβλία και τον πολιτισμό Literary Hub. 

Επιμέλεια: Book Press

...
13 μυθιστορήματα τρόμου και φαντασίας για γερά νεύρα

13 μυθιστορήματα τρόμου και φαντασίας για γερά νεύρα

Μυθιστορήματα που δοκιμάζουν τη φαντασία μας, που δεν μπορούμε να τα αφήσουμε από τα χέρια μας, που μας κάνουν να ξενυχτάμε από την αγωνία ή να καθυστερούμε λίγο ακόμη την επόμενη βουτιά.

Του Λεωνίδα Καλούση

Ενώ είναι αλήθεια ότι πολλά από τα μυθι...

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

11 Σεπτεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Εννέα συγγραφείς, εννέα αγαπημένα βιβλία

Ιάκωβος Ανυφαντάκης, Δήμητρα Λουκά, Μάκης Μαλαφέκας, Βαγγέλης Μπέκας, Ιωάννα Ντούμπρου, Κατερίνα Παπαντωνίου, Γιώργος Παυλόπουλος, Γιώργος Πετράκης, Βάσια Τζανακάρη. Εν

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

17 Ιουλίου 2020 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

50 καλά βιβλία για το καλοκαίρι και για πάντα

Πενήντα καλά βιβλία από την πρόσφατη εκδοτική παραγωγή τα οποία ξεχωρίσαμε ανάμεσα σε πολλά ακόμη καλά βιβλία. Ελληνική και μεταφρασμένη πεζογραφία, ποίηση, δοκίμια ιστ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ