ΚΡΙΤΙΚΕΣ

19 Ιανουαρίου 2021 ΙΣΤΟΡΙΑ

Φουστανέλες και χλαμύδες, της Χριστίνας Κουλούρη

Για τη μελέτη της Χριστίνας Κουλούρη «Φουστανέλες και χλαμύδες – Ιστορική μνήμη και εθνική ταυτότητα 1821-1930» (εκδ. Αλεξάνδρεια). Στην εικόνα, ο πίνακας τ

kyriakos

Της Αρχοντούλας Διαβάτη

Πεντακόσιες εκκλησιές στη Βόρεια Κύπρο και στη θέση τους έγιναν στάβλοι, πισίνες και ξενοδοχεία. Ο ποιητής Κυριάκος Χαραλαμπίδης, καλεσμένος στη Θεσσαλονίκη συναντήθηκε και με τους μαθητές από το Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο Αμπελοκήπων.

Έξι χιλιάδες ανιστόρητοι νεκροί λιπαίνουν τα χωράφια μας επίμονα καλώντας τη Δικαιοσύνη, αν έτσι λέγεται, κι αν είναι πράγμα υπαρκτό στον κόμπο της ελπίδας, της αναφαίρετης αφέλειας και της μνήμης . Απορίες χωρίς τέλος για την ποίηση και την ποιητική, θεατρικά δρώμενα, τραγούδια και… ζητωκραυγές! Μικρά δώρα-ζωγραφιές, κείμενα κι ένα μικρό γλυκό του κουταλιού -αντίδωρο ποίημα- έκφραση θερμής αγάπης των παιδιών για τον Κύπριο εθνικό ποιητή που έγραψε αυτή την ποίηση όλο ήθος για την τούρκικη εισβολή, την κατοχή και την προσφυγιά, γεμάτη με τους χυμούς της παράδοσης αλλά και της μοντέρνας ποιητικής, παγιδεύοντας το ακροατήριο για τα καλά στο δόκανο της συγκίνησης και του αναστοχασμού.

Γιατί η συγκίνηση κινητοποιεί το μυαλό και τα αισθήματα. 

Όπως συγκίνησε ο εκρηκτικός νέος δάσκαλος, ο εαμίτης με το βαρύ φάκελο στην Ασφάλεια τη μικρή δασκαλίτσα Άρτεμι Β., τη μεγάλη μου φίλη, παρόλες τις εναγώνιες συστάσεις του ενωμοτάρχη του χωριού «εγώ το καλό σου θέλω», μια εβδομάδα μετά την άφιξή του στο χωριό του πρώτου διορισμού της στις Κρηνίδες. Έγινε ο άντρας της, ζήσανε, δούλεψαν με έμπνευση κι ακολούθησαν κόρες, γάμοι και εγγόνια και πάλι γάμοι των εγγονών, τέσσερις γενιές. Η Άρτεμις έλαμπε από αγάπη και δημιουργικότητα χτες όταν με κάλεσε σπίτι της. Όμορφη καθώς τακτοποιεί σε φακέλους τετράδια εκθέσεων, ζωγραφιές και φωτογραφίες μαυρόασπρες των παλιών της μαθητών κι ονειρεύεται να εκδώσει ένα βιβλίο μαζί και τα δικά της αλφαβητάρια που τύπωνε στον πολύγραφο, σελίδα σελίδα, να αφομοιώσουν οι μαθητές της τα γράμματα - και τις λέξεις. Μου μιλάει για τον δικό της τρόπο στη διδασκαλία της Γεωγραφίας, ανοίγοντάς μου τους φακέλους της με τα μεγάλα καλλιγραφικά γράμματα. Ταξινομεί τα ποιήματά της εκείνου του καιρού, ένας άλλος κόσμος με σιδερένιες σόμπες, κονδυλοφόρους και πένες, γαλάζιες κόλλες κι ετικέτες, επιστάτριες και μπρούτζινα σχολικά κουδούνια με γλωσσίδι, πράγματα τόπους κι ανθρώπους, όλα ιστορημένα με χιούμορ από τη δασκάλα της αγάπης.

Τακτοποιώ κι εγώ αυτές τις μέρες επιτραπέζια -αερομονόπολυ και κυνήγι των ερωτήσεων, το τρίγωνο της γνώσης, εκατομμυριούχοι, κερδίστε χάνοντας, ταξιδεύοντας στην Ελλάδα -και νεοελληνικά αναγνώσματα-, ενώ από άλλα χαρτόκουτα βγάζω μικρά πλεχτά ζακετάκια και σαλοπέτ, σεντόνια με παπιά και αρκουδάκια, αναγνωστικά με εικόνες -ισπανικά και γερμανικά της εφηβείας- και μεθόδους εκμάθησης φλογέρας και κιθάρας και τετράδια ασκήσεων - των παιδιών μου όλ’ αυτά, που μεγάλωσαν κι έφυγαν απ’ το σπίτι. Με πονάνε όλ’ αυτά που πρέπει να πετάξω, το μικρό σπίτι της αντιπαροχής –λιτότητα και οικονομική κρίση- πάει να ξεχειλίσει από τις μνήμες. Τις νύχτες, η παράγκα, ο Γόλης κι η κυρά-Μαρία, ο Φώτης, η κυρά-Αλεξάντρα κι ο Νίκος ο Φωτίου, ο Γιώργος ο αυταράς, ο Δουτσίνας και τ’ άλλα παιδιά, νεκροί και ζωντανοί, η παλιά γειτονιά όλη, έρχονται μαζί μια νέκυια να μου συμπαρασταθούν που γυρίζω στο παλιό πατρικό σπίτι που το άφησα παιδί. Σ’ εκείνο το κομμάτι της μνήμης, οδός Ανταίου 18, να πατήσω και να πάρω δύναμη. Οι παλιοί τοίχοι, οι αυλές και οι κήποι έχουν πέσει κι οι νεκροί διασώζουν ζωντανές τις ημέρες εκείνες τις χωρίς οροφή, κρατώντας τες στιβαρά με τους ώμους στον ύπνο και στα νυχτερινά όνειρα, όπως ο πατέρας είχε ζευτεί μετά το ατύχημα το κάρο, χωρίς το άλογο, κι είχε γυρίσει σπίτι την ημέρα εκείνη του καλοκαιριού…

 

 


ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Βραδιά λογοτεχνικής μαντείας στο Ρομάντσο

Βραδιά λογοτεχνικής μαντείας στο Ρομάντσο

Γιορτάζοντας τα 3 χρόνια κυκλοφορίας και τα 6 τεύχη του, το περιοδικό για την ποίηση και τα εικαστικά ΦΡΜΚ διοργανώνει «ΤΑ 6 ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ - Μια γιορτή προγνωστικής ποιητικής» στον πολυχώρο Ρομάντσο.

...

Ελέφαντας

Ελέφαντας

Της Αρχοντούλας Διαβάτη

Χωρίς προειδοποίηση μες στον ύπνο ένιωσε τον ηλεκτρικό πόνο, το δόντι του ήταν ή τι. Βραχυκύκλωσαν τα νεύρα και γέμισαν το κεφάλι του σήματα. Πονούσε μ’ ένα κτηνώδη τρόπο.

...
Για ποιους

Για ποιους

Της Ιωάννας Καρατζαφέρη 

Είναι για τους αναλφάβητους που γράφω.

Αυτή είναι η αφιέρωση της Έλσα Μοράντε στο βιβλίο της «Ιστορία».

Η απάντησή τ...

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

Ο εξαίσιος ίλιγγος (διήγημα)

Ο εξαίσιος ίλιγγος (διήγημα)

Έφτασε στο Παρίσι στις δώδεκα το μεσημέρι. Ο καιρός ήταν καλός, ο ήλιος έλαμπε αλλά το κρύο ήταν τσουχτερό. Με το που κατέβηκε στην αποβάθρα του σταθμού έβγαλε τον χάρτη από τον σάκο της για να προσανατολιστεί.

Της Νατάσας Χολιβάτου

...

Εκθαμβωτικός Δημήτρης Παπαϊωάννου προσεχώς στη Στέγη

Εκθαμβωτικός Δημήτρης Παπαϊωάννου προσεχώς στη Στέγη

Το νέο έργο του Δημήτρη Παπαϊωάννου Εγκάρσιος Προσανατολισμός είναι έτοιμο και περιμένει το κοινό, μόλις ανοίξουν ξανά οι κλειστοί χώροι θεαμάτων. Φωτογραφίες © Julian Mommert.

Επιμέλεια: Book Press

Ο Εγκάρσιος Προσανατολισμ...

Εισαγωγή στις Ψηφιακές Σπουδές – χάρτης ενός νέου ψηφιακού χώρου

Εισαγωγή στις Ψηφιακές Σπουδές – χάρτης ενός νέου ψηφιακού χώρου

Για τον συλλογικό τόμο «Εισαγωγή στις ψηφιακές σπουδές» (εκδ. Ροπή), σε επιμέλεια του Μανώλη Πατηνιώτη. Στην κεντρική εικόνα, Digital art από τη ρωσίδα καλλιτέχνιδα Mignon Zakuga.

Του Δημήτρη Πετάκου

Ο συλλογικός τόμος Εισαγωγή στις Ψηφιακές Σ...

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Όψεις τουρισμού, του Αλέξη Χατζηδάκη (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το βιβλίο του Αλέξη Χατζηδάκη «Όψεις τουρισμού – Δεκαοχτώ δοκίμια για την τουριστική ανάπτυξη, τον σχεδιασμό του χώρου και την αρχιτεκτονική», που κυκλοφορεί από τις Cube Art Editions.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Nina George «Τα φώτα του νότου» (μτφρ. Όλγα Γκαρτζονίκα), που κυκλοφορεί στις 7 Δεκεμβρίου από τις εκδόσεις Κλειδάριθμος.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

...

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Ανήσυχα άκρα, του Νίκου Παναγιωτόπουλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος ενός διηγήματος, από τη συλλογή διηγημάτων του Νίκου Παναγιωτόπουλου «Ανήσυχα άκρα», που κυκλοφορεί στις 26 Νοεμβρίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο.

Επιμέλεια: Κώστας Αγοραστός

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΗΣΥΧΩΝ ΑΚΡΩΝ

Έν...

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Η πιο απροσδόκητη χρονιά φτάνει στο τέλος της. Για τους περισσότερους από εμάς δύσκολα φαντάζεται κανείς άλλη χρονιά που να έκρυβε μια τόσο μεγάλη έκπληξη για όλη την ανθρωπότητα. Δοκιμαστήκαμε και δοκιμαζόμαστε ψυχολογικά, συναισθηματικά, ηθικά, μετράμε απώλειες ανθρώπων δικών μας και αγνώστων που τους νιώθουμε όμω...

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

10+1 βιβλία για μαγικά Χριστούγεννα

Μια επιλογή δέκα χριστουγεννιάτικων βιβλίων για πολύ μικρά και λίγο μεγαλύτερα παιδιά από τη βιβλιοπαραγωγή του 2020. Πρόκειται για όμορφα βιβλία που μεταφέρουν το πνεύμα των Γιορτών στους μικρούς αναγνώστες με τρυφερές καλογραμμένες ιστορίες. Στις παρακάτω επιλογές, η εικονογράφηση παρουσιάζει ποικιλία και μεγάλο ε...

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Τα καλύτερα αστυνομικά του 2020

Επιλογή 21 τίτλων από τα καλύτερα ελληνικά και μεταφρασμένα αστυνομικά μυθιστορήματα που κυκλοφόρησαν μέσα στο 2020.

Της Χίλντας Παπαδημητρίου

ΕΛΛΗΝΙΚΑ

...

ΣΤΗΛΕΣ

24 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Βιβλίο, το καλύτερο δώρο κι αυτές τις Γιορτές

Η πιο απροσδόκητη χρονιά φτάνει στο τέλος της. Για τους περισσότερους από εμάς δύσκολα φαντάζεται κανείς άλλη χρονιά που να έκρυβε μια τόσο μεγάλη έκπληξη για όλη την ανθρωπότητα.

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

12 Ιανουαρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Πέθανε η συγγραφέας Κατερίνα Ζαρόκωστα

Έφυγε από τη ζωή η συγγραφέας Κατερίνα Ζαρόκωστα στα εβδομήντα της χρόνια. Τελευταίο της βιβλίο, που εκδόθηκε λίγο καιρό

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ

08 Ιανουαρίου 2021 ΠΡΩΤΟ ΒΗΜΑ

«Θέλω να δώσω φωνή στη…

Η Λία Νικολάου με το πρώτο της μυθιστόρημα «Να μ' αγαπάς» (εκδ. Βακχικόν) προσεγγίζει το φόβο, την ανασφάλεια, την αλήθε

ΘΕΑΤΡΟ - ΧΟΡΟΣ

03 Ιανουαρίου 2021 ΘΕΑΤΡΟ - ΧΟΡΟΣ

Για μια web εκδοχή της τέχνης

Σκέψεις γύρω από τις νέες συνθήκες δημιουργίας και παρουσίασης των παραστατικών τεχνών και των υβριδικών μορφών που έχουν προκύψει. Του Νίκου Ξένιου

ΣΙΝΕΜΑ

15 Δεκεμβρίου 2020 ΣΙΝΕΜΑ

Το συναρπαστικό και αγωνιώδες σινεμά του Ντέιβιντ Φίντσερ

Μια αναδρομή στο κινηματογραφικό σύμπαν του David Fincher, με αφορμή τη νέα του ταινία «Mank», με κε

ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ - ΜΟΥΣΙΚΗ

18 Αυγούστου 2020 ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ - ΜΟΥΣΙΚΗ

14 σύγχρονοι καλλιτέχνες εκθέτουν στο Ναύπλιο

Δεκατέσσερις σύγχρονοι καλλιτέχνες με εντοπιότητα στο νοητό περίγραμμα της Πελοποννήσου, από 3 έως 30 Αυγούστου οικειοποιούνται τον δημόσιο χώρο στον

ΠΡΟΣΩΠΑ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ

22 Νοεμβρίου 2020 ΠΡΟΣΩΠΑ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ

Διαβάζοντας με τη Ζωή Ξανθοπούλου

Πρόσωπα από το χώρο των τεχνών, των ιδεών και του πολιτισμού, αποκαλύπτουν το δικό τους αναγνωστικό χαρακτήρα, τη μύχια σχέση τους με το βιβλίο και τη

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

05 Δεκεμβρίου 2020 ΞΕΝΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Τα φώτα του νότου, της Νίνα Γκεόργκε (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση αποσπάσματος από το μυθιστόρημα της Nina George «Τα φώτα του νότου» (μτφρ. Όλγα Γκαρτζονίκα), που κυκλοφορεί στις 7 Δεκεμβρίου από τις εκδόσει

ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ

19 Ιανουαρίου 2021 ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ

Ο εξαίσιος ίλιγγος (διήγημα)

Έφτασε στο Παρίσι στις δώδεκα το μεσημέρι. Ο καιρός ήταν καλός, ο ήλιος έλαμπε αλλά το κρύο ήταν τσο

ΠΟΙΗΜΑΤΑ

04 Ιανουαρίου 2021 ΠΟΙΗΜΑΤΑ

Κυψέλες, του Γιώργου Αλισάνογλου (προδημοσίευση)

Προδημοσίευση τριών ποιημάτων από τη νέα ποιητική συλλογή του Γιώργου Αλισάνογλου «Κυψέλες», η οποία

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

ΠΡΟΘΗΚΕΣ

Newsletter

Θέλω να λαμβάνω το newsletter σας
ΕΓΓΡΑΦΗ

ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΟΥ ΜΗΝΑ

11 Ιανουαρίου 2021 ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

Πέθανε ο αγαπητός σε Ελλάδα και Γαλλία συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης

Σε ηλικία 77 ετών και έπειτα από μακροχρόνια ασθένεια, πέθανε ο συγγραφέας Βασίλης Αλεξάκης, όπως έγινε γνωστό από τον εκδοτικό του οίκο, τις εκδόσεις Μεταίχμιο. 

ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

11 Δεκεμβρίου 2020 ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Τα 100 καλύτερα λογοτεχνικά βιβλία του 2020

Να επιλέξεις τα «καλύτερα» λογοτεχνικά βιβλία από μια χρονιά τόσο πλούσια σε καλούς τίτλους όπως η χρονιά που κλείνει δεν είναι εύκολη υπόθεση. Το αποτολμήσαμε, όπως άλ

ΦΑΚΕΛΟΙ

ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ

ΝΑ ΑΛΛΟ ΕΝΑ