Για το βιβλίο της Αννί Ζουρντάν [Annie Jourdan] «Νέα Ιστορία της Γαλλικής Επανάστασης» (μτφρ. Κώστας Γαλανάκης, εκδ. Πόλις). Κεντρική εικόνα: Ο πίνακας του Ευγένιου Ντελακρουά «Η Ελευθερία οδηγεί τον λαό».

Γράφει ο Γιώργος Σιακαντάρης

 Για το βιβλίο του Ραϋμόνδου Αλβανού «Σλαβόφωνοι και Πρόσφυγες – Κράτος και πολιτικές ταυτότητες στη Μακεδονία του Μεσοπολέμου» (εκδ. Επίκεντρο). Κεντρική εικόνα: Σλαβόφωνοι Έλληνες. 

Γράφει ο Γιώργος Σιακαντάρης 

Από τη Θεσσαλονίκη των τελών του 19ου αιώνα στην Αθήνα του Όθωνα και στη Σέριφο του 1916. Επιλέγουμε τέσσερα ιστορικά μυθιστορήματα Ελλήνων συγγραφέων που παίρνουν έμπνευση από πραγματικά ιστορικά γεγονότα για να «χτίσουν» τις ιστορίες τους. Κεντρική εικόνα: Μια όψη της Θεσσαλονίκης των αρχών του 20ου αιώνα (© Ευθύμιος Κίτσης). 

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Τα γεγονότα του Πολυτεχνείου έχουν αναλυθεί ποικιλοτρόπως από ιστορικούς, δημοσιογράφους και άμεσα εμπλεκόμενους. Καταγράφουμε τα σημαντικότερα μη λογοτεχνικά βιβλία που λειτουργούν ως ζωντανή μαρτυρία των γεγονότων της 17ης Νοεμβρίου 1973, καθώς κι ορισμένα που χρησιμεύουν για μια πιο ψύχραιμη και μακροσκοπική ανάλυση.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Η Τάνια Μπράνιγκαν [Tania Branigan] τιμήθηκε με το φετινό Βραβείο Κάντιλ [Cundill history prize] για το βιβλίο της «Red memory», ιστορικό δοκίμιο με θέμα τις συνέπειες της Πολιτιστικής Επανάστασης του Μάο στην Κίνα.

Επιμέλεια: Book Press

Για το βιβλίο του Τζέι Γουίντερ [Jay Winter] «24 Ιουλίου 1923. Η μέρα που τελείωσε ο Μεγάλος Πόλεμος» (μτφρ. Ανδρέας Κίκηρας, εκδ. Πεδίο). Κεντρική εικόνα: Η στιγμή που οι αντιπροσωπείες των κρατών υπογράφουν τη Συνθήκη της Λωζάνης.

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος

Για το βιβλίο του Πέτερ Ένγκλουντ [Peter Englund] «Εφιαλτικές νύχτες» (μτφρ. Γρηγόρης Κονδύλης, εκδ. Μεταίχμιο), μια ιστορία με 39 πρωταγωνίστριες και πρωταγωνιστές. Στην κεντρική εικόνα: Ο Αλμπέρ Καμύ. 

Γράφει ο Κ.Β. Κατσουλάρης

Για το βιβλίο του Κρίστοφερ Άλαν Μπέιλι [C. A. Bayly] «Η αναδιαμόρφωση του νεωτερικού κόσμου, 1900- 2015 – Παγκόσμιες διασυνδέσεις και συγκρίσεις» (μτφρ. Χρήστος Γεμελιάρης, εκδ. Αλεξάνδρεια). Κεντρική εικόνα: στρατιώτες Μαορί (φωτογραφία ©Herman John Schmidt). 

Γράφει ο Γιώργος Σιακαντάρης

Για το βιβλίο του Τζέρεμι Μπλακ «Μικρή ιστορία της Μεσογείου» (μτφρ. Πέτρος Γεωργίου, εκδ. Πατάκη). Κεντρική εικόνα: Freepik.

Γράφει η Λεύκη Σαραντινού

Για το βιβλίο των Ντέιβιντ Γκρέμπερ και Ντέιβιντ Γουένγκροου «Η αυγή των πάντων – Μια καινούργια ιστορία της ανθρωπότητας» (μτφρ. Χριστόδουλος Λιθαρής, εκδ. Διόπτρα). Στην κεντρική εικόνα, στιγμιότυπο από τη σειρά ντοκιμαντέρ «Mankind: The Story of All of Us» (2012).

Γράφει ο Κ.Β. Κατσουλάρης

Σήμερα, 24 Φεβρουαρίου 2023, συμπληρώνεται ένας χρόνος από την έναρξη του πολέμου που διεξάγει η Ρωσία στην Ουκρανία. Η ελληνική βιβλιογραφία αναπόφευκτα εμπλουτίστηκε από μελέτες και συλλογικούς τόμους, βιβλία στα οποία οι συγγραφείς των κειμένων επιχειρούν να δώσουν απαντήσεις και ερμηνείες σε γεγονότα και εξελίξεις που αλλάζουν ραγδαία τον κόσμο μας. Τα βιβλία τους γράφονται ενώ παράλληλα γράφεται ίσως το πιο αναπάντεχο κεφάλαιο της σύγχονης Ιστορίας, αυτό ενός πολέμου που ακόμα και λίγες ώρες πριν ξεσπάσει ελάχιστοι τολμούσαν να προβλέψουν. Μια επιλογή επτά βιβλίων. 

Επιμέλεια: Ελένη Κορόβηλα

Για το βιβλίο του Πίτερ Φράνκοπαν [Peter Frankopan] «Οι δρόμοι του μεταξιού – Μια νέα ιστορία του κόσμου» (μτφρ. Γιάννης Βογιατζής, εκδ. Αλεξάνδρεια). Στην κεντρική εικόνα, το έργο «The Silk Road» του Li Tanke.

Γράφει ο Γιώργος Βέης

Το βιβλίο για τους διαδόχους του Μεγάλου Αλεξάνδρου απανθρακώθηκε μετά από την έκρηξη του Βεζουβίου το 79 μ.Χ. Χάρη στις καινοτομίες στον τομέα της μηχανικής μάθησης, μια ομάδα επιστημόνων κατάφερε να «ανακτήσει» το κατεστραμμένο έργο.

Επιμέλεια: Book Press

Κι όμως. Ο πρώτος συγγραφέας στην Ιστορία ήταν γυναίκα. Πρόκειται για τη Μεσοποτάμια ποιήτρια, πριγκίπισσα και ιέρεια Ενχεντουάνα.

Επιμέλεια: Book Press

Η Ακαδημία Αθηνών, κατά τη συνεδρίαση της Ολομέλειας της 3ης Νοεμβρίου 2022, εξέλεξε τον Καθηγητή Γεώργιο Δερτιλή ως Τακτικό Μέλος της, στην προκηρυχθείσα έδρα με τίτλο «Νεοελληνική Ιστορία (από τη σύσταση του ελληνικού κράτους ως τη σύγχρονη εποχή)» στην Τάξη των Γραμμάτων και Καλών Τεχνών.

Επιμέλεια: Book Press

Για την μελέτη «Ξενοκρατία: Οικονομία, κονωνία και κράτος στα Επτάνησα (1815-1964)» (επιμέλεια: Κατερίνα Πάπαρη, Γιάννης Βογιατζής) του Σάκη Γκέκα που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις του Ελληνικού Ανοιχτού Πανεπιστημίου. Στην κεντρική εικόνα λεπτομέρεια από τον πίνακα του Χαράλαμπου Παχή «Πρωτομαγιά στην Κέρκυρα», (1875-1880), Εθνική Πινακοθήκη, Παράρτημα Κέρκυρας, που απεικονίζει μια σκηνή αμέσως μετά το τέλος της ξενοκρατίας στα Επτάνησα. 

Του Μιχάλη Σωτηρόπουλου

Συνέντευξη με τον καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Αριστείδη Χατζή, με αφορμή το βιβλίο του «Ο Ενδοξότερος Αγώνας, Η Ελληνική Επανάσταση του 1821» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος.

Του K.B. Κατσουλάρη

Η συνοδευτική αυτή φράση στο εξώφυλλο του βιβλίου «Φετχουλλάχ Γκιουλέν – Μια ζωή υπηρεσίας» (μτφρ. Σωτήρης Λίβας) που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Παπαζήση είναι ένα από τα ερωτήματα που πρέπει να μας απασχολεί στην προσπάθεια κατανόησης της κατάστασης στην Τουρκία και της πολιτικής Ερντογάν.

Επιμέλεια: Book Press

Για τη μελέτη των Ελένης Κονταξή και Τασούλας Τσιλιμένη «Εισαγωγή στην παιδική και εφηβική λογοτεχνία της Ευρώπης – Εργα και συγγραφείς» (εκδ. Ροπή).

Της Βασιλικής Λαλαγιάννη

Για το βιβλίο του Έβαν Όσνος «Η εποχή της φιλοδοξίας – Τα παιχνίδια της τύχης, της αλήθειας και της πίστης σε μια Κίνα που μεταμορφώνεται» (μτφρ. Νικηφόρος Σταματάκης, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης).

Του Θόδωρου Σούμα